اسکریپت چیست؟

اسکریپت چیست و زبان‌های اسکریپت نویسی چه چه هستند؟ اسکریپت در واقع لیستی از دستورات است که به کمک مفسر اجرا می‌شود. دو نوع زبان اسکریپت نویسی داریم، سمت کلاینت (Client Side)‌ و سمت سرور(Server Side). اسکریپت و اسکریپت نویسی مزایا و معایب به خصوص خود را دارند. به کمک آنها می‌توان کار روتین را راحتر انجام دهید، چندین سرور را با چند خط دستور نصب یا آپدیت کرد. همچنین این اسکریپت‌ها هستند که پویایی را به صفحه وب شما می‌دهند.2 min


0
اسکریپت و زبان اسکریپت نویسی
کاربردهای اصلی اسکریپت چیست؟

اسکریپت چیست؟‌

آیا شما می‌دانید اسکریپت چیست؟ در واقع یک اسکریپت کامپیوتری لیستی از دستورات است که توسط یک زبان اسکریپت نویسی نوشته شده و برای اجرا به کامپایلر نیاز ندارد. از اسکریپت اغلب برای پویا کردن صفحان وب، نصب خودکار برنامه، اجرای خودکار برنامه‌ها وکارها در کامپیوتر شخصی یا سرور استفاده می‌شوند. اسکریپت‌ها عموما دو نوع هستند، که شامل اسکریپت نویسی سمت سرو و اسکریپت نویسی سمت کلاینت می‌شود. اسکریپت‌ها نسبت به برنامه کوتاه‌تر هستند و کدهای کمتری دارند. امروزه برنامه‌های اسکریپت نویسی مختلفی وجود دارد و هر کدام باری کاری خاصی استفاده می‌شود. به عنوان مثال، اسکریپت‌های DOS و اسکریپت‌های VB ممکن است برای اجرای فرآیندها در ماشین‌های ویندوز استفاده شوند. در حالی که اسکریپت‌های AppleScript می‌توانند کارها را در رایانه‌های مک به صورت خودکار انجام دهند. اسکریپت‌هایASP ، JSP و PHP اغلب برای تولید محتوای پویای صفحه وب در سرورهای وب اجرا می‌شوند. اسکریپت‌های پایتون برای نصب و اجرای خودکار برنامه‌ها در پلتفرم‌های لینوکسی و یونیکسی کاربرد فراوانی دارد.

محتوای یک فایل اسکریپت چیست؟

آیا شما می‌دانید که محتوای یک فایل اسکریپت چیست؟ آیا تا به حال یک فایل را باز یا ویرایش کرده‌اید؟ به طور کلی اسکریپت‌ها کدهای هستند که توسط زبان اسکریپت نویسی نوشته شده است. فایل‌های اسکریپت معمولا اسناد متنی حاوی دستورالعمل‌هایی هستند که با یک زبان اسکریپت خاصی نوشته شده‌اند. این بدان معنی است که اکثر اسکریپت‌ها را می‌توان با یک ویرایشگر متنی ساده باز کرده و ویرایش کرد. با این حال، هنگامی که یک فایل اسکریپتی توسط موتور اسکریپت‌نویسی مناسب باز می‌شود، دستورات داخل آن اجرا می‌شوند. برای مثال، اسکریپت‌های VB (Visual Basic) با دوبار کلیک در ویندوز اجرای می‌شوند. این به دلیل پشتیبانی داخلی ویندوز از اسکریپت‌های VB است. از آنجا که اسکریپت‌های VB می‌توانند به پرونده‌های محلی دسترسی داشته و آنها را اصلاح کنند‌، هرگز نباید اسکریپت VB را که به عنوان پیوست نامه الکترونیکی ناشناخته دریافت می‌کنید ، را اجرا کنید. یک نمونه دیگر اسکریپت‌های جاوا اسکریپت است، که در مرورگر شما بارگذاری و اجرا می‌شوند. ممکنه که از این اسکریپت‌ها هم سوء استفاده شود.

محتوای یک فایل اسکریپت چیست؟
محتوای یک فایل اسکریپت چیست؟

مزایای استفاده از اسکریپ چیست؟

امروز تعداد و تنوع زبان‌های اسکریپت نویسی بسیار زیاد شده است. زبان‌های اسکریپت نویسی به دلیل اینکه می‌توانند ویژگی‌های جدید به برنامه‌ها و صفحات وب اضافه کنند، بسیار مفید هستند. یادگیری چگونگی استفاده از آنها توانایی شما را افزایش می‌دهد. نسب به زبان‌های برنامه نویسی سنتی،‌نوشتن اسکریپت با این برنامه‌ها زمان کمتری می خواهد و نیاز به کد نویسی کمتری دارد. اکنون آیا می‌دانید مزایای اسکریپت چیست؟ در اینجا می‌خواهیم مهمترین مزایای استفاده از زبان‌های اسکریپت نویسی را توضیح دهیم.

  • یادگیری و نوشتن اسکریپت‌ها آسان و استفاده از آنها راحت‌تر است:

یادگیری اسکریپت نویسی برای مبتدیان و تازه‌کارها  شروع بسیار خوب و آسان‌تری به حساب می‌آید.

به این دلیل که یادگیری و استفاده از آنها نسبت به زبانهای برنامه‌نویسی سنتی بسیار آسان تر و سریعتر است. در واقع پس از شروع یادگیری، شما می‌توانید سریع اسکریپت‌های مورد نیاز خود را بدون نیاز به زمان و منابع زیادی نوشته و پیاده سازی کنید.

  • اسکریپت‌ها اوپن سورس (متن باز) و رایگان هستند:

هر کسی می‌تواند از زبان‌های اسکریپت نویسی بدون هیچ محدودیتی استفاده کند. همه آنها متن باز هستند، به این معنی که هر کسی می‌تواند محتوای اسکریپت را در صورت نیاز مشاهده و یا آنرا ویرایش کند. به همین دلیل اشتراک گذاری و توسعه آنها در سطح جهانی آسانتر است. این امر همچنین به امنیت سیستم‌هایی که از آنها استفاده می‌کنند، کمک می‌کند.

  • اسکریپت نیاز به نصب ندارد و چند سکویی (Cross-Platform) هست:

از آنجا که اسکریپت‌ها بروی یک سرور از راه دور و یا بروی مرورگر وب کلاینت اجرا می‌شوند، مزایای بسیار ارزشمند دیگری نیز دارند: آنها بی‌نیاز به نصب و چند سکویی هستند. این به این معنی است که برای اجرای آنها نیازی به نصب هیچ نرم افزار اضافی نیست. همچنین هر مرورگری می‌تواند آنها را تحت هر سیستم عامل به راحتی اجرا کند. اسکریپت‌ها به صورت گشترده در همه سیستم عامل‌ها قابلیت اجرا شدن را دارند.

  • نیاز کمتر به حافظه (RAM Usage) در اسکریپت چیست؟

در زبان‌های اسکریپت نویسی برخلاف آنچه که در برنامه نویسی سنتی اتفاق می‌افتد، برای اجرای یک فایل اسکریپتی به کامپایلرها نیاز ندارند. درعوض، آنها از مفسرها استفاده می‌کنند، که در نتیجه مصرف حافظه کمتری برای اجرا در سیستم عامل، سرور و یا سیستم کاربر محلی دارد. این یک مزیت و ویژگی‌ بسیار مهم و کاربردی به حساب می‌آید.

  • توسعه آن بسیار سریعتر و راحتر از یک برنامه واقعی است:

 برخی از افراد و شرکت‌ها از اسکریپت‌ها به عنوان نمونه اولیه برای برنامه‌های واقعی خود استفاده می‌کنند. زیرا اسکریئت به زمان کمتری برای نوشتن و توسعه نیاز دارد. این موضوع باعث محبوبیت اسکریئت‌ها شده است.

معایب استفاده از اسکریپ چیست؟

با وجود اینکه زبان‌های اسکریپتی توانایی زیادی دارند و برای بسیاری از کارها مناسب هستند، اما مانند بهتر است که معایب آنها را نیز بدانید. در زیر مهمترین معایب استفاده از زبانهای اسکریپت نویسی برای شما آورده شده است.

  • عدم بهینه سازی:

برخلاف آنچه در بیشتر زبان‌های برنامه نویسی اتفاق می‌افتد، زبان‌های اسکریپت نویسی هر خط دستور را به صورت جداگانه و بدون هیچگونه بهینه سازی تحلیل می‌کنند. این ممکن است بر عملکرد تأثیر بگذارد و به نوعی ضعف آن به حساب بیاید.

  • اجرای کندتر اسکریپت

بیشتر مفسرهای زبان‌های اسکریپت نویسی کندتر از کامپایلرها هستند. به این دلیل که کدهای زبان‌های برنامه نویسی معمولا قبل از کامپایل شدن به کد ماشین تبدیل می‌شوند، بنابراین اجرای سریعتر خواهند داشت.

  • الزامات سازمان دهی برای اسکریپت چیست:

علاوه بر مزایای پرشمار زبان‌های اسکریپتی، ممکن است به مرحله‌ای برسید که برنامه یا وب سایت شما دارای تعداد زیاد و پرشماری اسکریپت شود. در این شرایط باید اقدام به سازماندهی همه اسکریپت‌های موجود کنید. در غیر این صورت حفظ، گسترش و استفاده از آنها عملا غیر ممکن و غیر عملی خواهد شد.

  • نیاز مستمر اسکریپ به آپدیت:

دلیل آپ دیت مستمر اسکریپت چیست؟ برای اینکه اسکریپت‌های شما به درستی کار کنند، باید مرتبا به روز شوند. مثلا این موارد در زمانی که مرورگرها نسخه جدید داشته باشند یا سرور شما به طرز اساسی تغییر می‌کند، آپدیت آنها ضروری است.

  • خطر سوء از اسکریپت چیست؟

اوپن سورس (متن باز) بودن اسکریپ علاوه بر مزایای آن، این امکان را می‌دهد که همه کد منبع را مشاهده کنند. این کار ممکن است توسط برخی از افراد مورد سوء استفاده قرار گیرد.

زبان اسکریپت نویسی چیست؟

زمانی که می‌خواهید یکسری کار روتین را راحتر انجام دهید، چندین سرور را با چند خط دستور آپدیت کنید. همچنین پویایی به صفحه وب خود بدهید، شما به اسکریپت نیاز دارید. حال زبان‌های اسکریپت نویسی چه هستند و هر کدام برای جه کاری استفاده می‌شود؟ زبان های اسکریپتی نوعی از زبان‌های برنامه نویسی هستند که در آن دستورالعمل‌ها اسکریپتی برای یک محیط run-time نوشته شده است. چنین محیط‌هایی شامل برنامه‌های نرم‌افزاری، صفحات وب و حتی سیستم‌های جاسازی شده در پوسته‌ها سیستم عامل و بازی‌های است. اکثر ساختارهای مدرن از این زبان‌ها پشتیبانی می‌کنند، آنها از طریق فرآیند منبع باز توسعه داده می‌شوند.

استفاده از زبان برنامه نویسی بستگی به اهداف و محیط شما دارد. از آنها برای اضافه کردن کارکرد جدید به برنامه‌ها، ادغام یا برقراری ارتباط بین سیستم‌های پیچیده و سایر زبان‌های برنامه نویسی استفاده می‌شود. احتمالا  نام‍های jQuery, JavaScript, PHP, Python, Visual Basic را قبلا شنیده‌اید. این‌ها فقط چند نمونه از برنامه‌های هست که می‌توان با آن اسکیپت نویسی کرد. عموما اسکریپت شامل یک سری دستور هست که نیازی به کامپایلر ندارد، از نوع کراس پلتفرم هست. و برای اجرا نیازی به نصب نرم افزار خاصی ندارند (البته به جز مرورگر وب). به طور کلی دو نوع زبان اسکریپت نویسی داریم، سمت سرور و سمت کلاینت. در ادامه به تشریح هر دو مورد خواهیم پرداخت.

 

تفاوت زبان اسکریپت نویسی با زبان برنامه نویسی
زبان اسکریپتی و زبان برنامه نویسی

اسکریپت سمت سرور و اسکریپت سمت کلاینت چیست؟

دو نوع کلی اسکریپت وجود دارد. اسکریپت سمت سرور و اسکریپت سمت کلاینت. تنها تفاوت قابل توجه این دو مورد این است که مورد اول در بک‌اند (بروی سرور) اجرا و پردازش می شود و در مورد دوم بروی مرورگر سمت کابر اجرا می‌شود. در زبان‌های اسکریپتی سمت سرور که در بک‌اند اجرا می‌شوند، وقتی کاربر درخواستی را ارسال می‌کند، سرور با ارسال محتوا از طریق HTTP پاسخ می‌دهد. یکی دیگر از مزایای قابل توجه اسکریپت‌های سمت سرور این است که توسط عموم قابل مشاهده نیستند. به طور کلی، آنها اغلب برای ایجاد وب سایت‌ها و پلتفرم‌ها پویا، رسیدگی به دخواست‌های سرو، تولید و ارائه داده‌ها و … استفاده می‌شوند. یک مثال معروف از اسکریپت نویسی سمت سرور، استفاده از PHP در وردپرس است.

مثال‌های از زبان‌های اسکریپت نویسی سمت سرور (بک‌اند) PHP, Python, Nodejs, Perl, Ruby است.

جدول زبا‌ن‌های اسکریپتی سمت سرور:

شرح

زبان اسکریپت نویسی

محبوب ترین برنامه اسکریپت نویسی سمت سرور برای وب استPHP
فریم ورک توسعه یافته مایکروسافت برای نرم افزارهای وب  ASP.NET
بروی پلتفرم‌های گوناگونی مانند ویندوز، مک، لینوکس و یونیکس پشتیبانی می‌شودNode.js
این زبان اسکریپتی پویای به همراه سادگی را فراهم می‌کندRuby
ترکیبی از C, shell script, AWK, and sed استPerl
یادگیری آن برای مبتدیان بسیار آسان استو کدی نویسی آن کمتر است.Python

در مقابل، زبان‌های اسکریپتی سمت کلاینت (فرانت‌اند) در مرورگر وب آنها اجرا می‌شود. مزیت اسکریپت‌های سمت کلاینت این است که می‌توانند تقاضای و بار را بروی سرور کاهش دهند و به صفحات وب اجازه می‌دهد تا سریعتر بارگیری شوند. این اسکریپت‌ها چون به صورت عمومی قابل مشاهده است، ممکن است از آنها سوء استفاده شود.

مثال‌های از زبان‌های اسکریپت نویسی سمت کلاینت (فرانت‌اند) jQuery, HTML, VB Script, JavaScript است.

جدول زبا‌ن‌های اسکریپتی سمت کلاینت:

شرح

زبان اسکریپت نویسی

بیشتر برای سمت کاربر استفاده می‌شود اما می‌توان از ان برای سمت سرور هم استفاده کردJava Script
اسکریپت نویسی مایکروسافت برای وبVB Script
فوندانسیون، پایه و اصل توسعه وب استHTML

کاربردهای اصلی زبان‌های اسکریپت نویسی و اسکریپت چیست؟

از اسکریپت‌ها و زبان‌های اسکریپت نویسی بیشتر برای اجرای خودکار پردازش‌ها در سطح برنامه استفاده می‌شود. از طریق خط فرمان یا از طریق وب سرور، آنها قادر به اجرای برنامه‌های در حال اجرا در وب سرور هستند و خروجی مناسب را به کاربران نمایش می‌دهند.

کاربردهای اسکریپت و زبان‌های اسکریپت نویسی بسته به نوع آنها متفاوت است.

به عنوان مثال، اسکریپت نویسی در خط فرمان مانند Bash و PowerShell برای کمتر کردن توالی دستورات استفاده می‌شوند. در همین حال، خودکار کردن فرآیند در سطح برنامه با استفاده از VBA و AppleScript قابل انجام است.

علاوه بر این، زبان‌های اسکریپت نویسی مانند PHP, Python, Perl و JavaScript در سطح وب سرور برای پویا کردن وب سایت‌ها و برنامه‌های استفاده می‌شوند.

در آخر، محققین پژوهشگران در فرآیند تحلیل و تحقیقات داده‌ها و آمارها اغلب از زبان‌های اسکریپت نویسی مانند R و Python استفاده می‌کنند.

در ادامه چند نمونه از برنامه‌های کاربردی برای زبان‌های اسکریپت نویسی آورده شده است.

استفاده و کاربردهای اسکریپت چیست
کاربردهای اسکریپت چیست ؟

خودکارسازی کار و وظایف به صورت محلی یا از راه دور

اسکریپت نویسی به شما کمک می‌کند تا کارهای تکراری و روتین را براساس الگوها به طور خودکار انجام دهید. شما می‌توانید از زبان‌هایی مانند پایتون برای بهینه سازی فرآیندهای طولانی در برنامه‌ها یا سیستم عامل‌های استفاده کنید.

اسکریپت‌های کوچک و دوستانه هستند

یادیگیری اسکریپت نویسی به پیچیدگی زبان‌های برنامه نویسی نیست. به همین دلیل، آنها برای مبتدیان و تازه‌کارها مناسب هستند. برای مثال شروع و یادگیری اسکریپت نویسی با پایتون بسیار ساده و آسان است.

ایجاد و مدیریت محتوای پویا

اسکریپت چیست و نقش آن در پویای وب چیست؟‌ در واقع اسکریپ نویسی به ما کمک می‌کنند تا صفحات وب را پویاتر کنیم. نمونه بسیار پرکاربرد آن وردپرس هست. وردپرس از PHP که در کدهای HTML جاگذاری شده است، برای ارائه محتوای موجود در دیتابیس استفاده می‌کند.

در بک‌اند کاربرد اسکریپت چیست؟

اکثر برنامه‌های وب امروزی مانند Gmail, YouTube و سایت‌های شبکه های اجتماعی مثل فیسبوک از مجموعه‌های اسکریپت در بخش بک‌اند استفاده می‌کنند. از جمله این زبان‌های اسکریپت نویسی می‌توان به جاوا اسکریپت اشاره کرد که از محبوب ترین زبان‌های اسکریپت نویسی برای وب سایت‌ها است.

اسکریپت‌ها سبک، انعطاف پذیر و cross-platform (یعنی در چندین سیستم عامل اجرا می‌شوند) هستند. آنها به میزان زیادی کارهای روزانه را آسان می کنند. همچنین اسکریپت به وب سایت شما پویای و توانایی بیشتری می‌دهد.

خودکار سازی کارها به کمک اسکریپت
خودکارسازی کارها در اسکریپت چیست؟

نتیجه

در این آموزش آموختیم اسکریپت چیست و زبان اسکریپت نویسی چه کاربردی دارد. سعی شد در خصوص انواع زبان اسکریپت نویسی و کاربرد هریک توضیحات کاملی را ارائه دهیم. اکنون شما درک روشن و صحیحی از اسکریپت نویسی پیدا کرده‌اید. همچنین امروزه برای یادگیری اسکریپت نویسی منابع فراوانی در اینترنت وجود دارد که به شما در یادگیری آن کمک می‌کند. فقط به یاد داشته باشید که برای چه نوع کاری و هدفی می‌خواهید اسکریپت نویسی کنید و کدامیک از این زبان‌های اسکریپت نویسی برای شما مناسب است.

نویسنده


خوشت اومد؟ با دوستات به اشتراک بذار!

0

عکس العمل شما درباره این مطلب چی بود؟

اوه اوه
0
اوه
:( :(
0
:(
⋋_⋌ ⋋_⋌
0
⋋_⋌
:)) :))
0
:))
3> 3>
0
3>
like like
0
like
صفات اله صافی

من کارشناس شبکه و امنیت شبکه، دارای 17 سال سابقه کار در حوزه شبکه هستم.